Δικαίωση για τους αγωνιστές της ΕΟΚΑ

Το αίτημα 33 αγωνιστών της ΕΟΚΑ για καταβολή χρηματικών αποζημιώσεων από τη Βρετανία για τους βασανισμούς που έλαβαν χώρα κατά τη διάρκεια του Εθνικοαπελευθερωτικού Αγώνα (1955-1959), φαίνεται να οδηγείται σε τελικό εξωδικαστικό συμβιβασμό, σύμφωνα και με την επίσημη γραπτή δήλωση του Υπουργού Εξωτερικών Τζ. Χαντ στη Βουλή των Κοινοτήτων.

Αν και δηλώνεται ρητά ο σεβασμός της βρετανικής κυβέρνησης προς τη θυσία των Κυπρίων και το βαρύ αντίτιμο που κλήθηκαν να πληρώσουν αγωνιζόμενοι για την ανεξαρτησία, η συγκεκριμένη ρύθμιση του συμβιβασμού δεν αποτελεί “ρίξιμο λευκής πετσέτας” εκ μέρους της Βρετανίας. Κύριο έρεισμά της αποτελεί η φυσική αδυναμία να ελεγχθεί πλέον η ακρίβεια των γεγονότων που συνέβησαν τη συγκεκριμένη περίοδο της κυπριακής εξέγερσης. Τονίζεται επίσης πως αμφότερες οι χώρες πρέπει να διδαχθούν από το παρελθόν και να δώσουν προτεραιότητα στο μέλλον, για τη διατήρηση των καλών και ισότιμων σχέσεων συνεργασίας ανάμεσά τους.

Η αντίδραση της Κύπρου στην απόφαση

Την ανακοίνωση της εξωδικαστικής συμφωνίας υποδέχτηκε με ικανοποίηση ο Σύνδεσμος Αγωνιστών ΕΟΚΑ 1955-1959. Ωστόσο, σημειώθηκε πως αν και η παραδοχή των βασανιστηρίων την περίοδο του αντιαποικιακού αγώνα εκ μέρους της Βρετανίας είναι θετική, η χρηματική ικανοποίηση δεν είναι αρκετή για να γυρίσει πίσω το χρόνο και να διαγράψει από την ιστορική μνήμη τον πόνο και τις τραγικές απώλειες όσων υπέφεραν από την αποικιοκρατική βία εκείνη την περίοδο.

Από τη μεριά της η Κυπριακή κυβέρνηση χαιρέτισε την αναγνώριση της Βρετανίας για τους βασανισμούς, που συνόδευσαν την προσπάθεια των Κυπρίων για την απελευθέρωση την περίοδο 1955-1959. Ερμήνευσε την κίνηση αυτή ως μια κίνηση καλής και ειλικρινούς θέλησης για να τεθούν οι εμπορικές, οικονομικές, πολιτισμικές σχέσεις συνεργασίας των δύο χωρών σε υγιέστερες βάσεις.

Η δικαστική διεκδίκηση των αποζημιώσεων ξεκίνησε το 2015 με την κατάθεση της σχετικής αγωγής στα βρετανικά δικαστήρια από 35 (τότε) αγωνιστές του ΕΟΚΑ. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, οι αποζημιώσεις που θα καταβληθούν για τους βασανισμούς που πραγματοποιήθηκαν από την αποικιοκρατική βρετανική δύναμη ανέρχονται σε 1 εκατομμύριο λίρες.